Jak radzić sobie w trudnych sytuacjach życiowych
Jak radzić sobie w trudnych sytuacjach życiowych
To pytanie stawia sobie niemal każdy i z doświadczenia wiemy , ze nie łatwo znaleźć na nie odpowiedź. Szczególnie trudne jest ono dla naszych wychowanków – młodzieży, która wchodzi w dorosłe życie niejednokrotnie z bagażem najróżniejszych, nie zawsze pozytywnych przeżyć.
Rzeczą oczywistą jest fakt, iż charakter dziecka od pierwszej chwili kształtowany jest w domu rodzinnym. To właśnie tu uczy się ono życia, poznaje podstawowe wartości, rozwija swa osobowość, uczy się wrażliwości
Pracując przez kilkanaście lat z młodzieżą i każdorazowo obejmując wychowawstwo, starałam się więc rozpoznać sytuację rodzinną uczniów. Potrzebę rozmowy odczuwali nie tylko uczniowie, ale często również ich rodzice. Pomocne okazywały się ankiety. Ankiety zostały wypełnione przez uczniów różnych klas – wiek uczniów 16 – 19 lat.
Pytania w nich umieszczone związane z domem, rodziną, osobami najbliższymi, dotyczyły przede wszystkim sfery uczuciowej.
Niewielu uczniów przyznało, że dom spełnia ich oczekiwania. Co więcej – wielu z nich twierdzi, że w rodzinie i osobach bliskich nie mają żadnego oparcia. Nie darzą zaufaniem ani rodziców ani rówieśników.
W sytuacjach, z którymi nie potrafią sobie poradzić nie mają z reguły nikogo, do kogo mogliby się zwrócić o pomoc.
Niektórzy spośród uczniów zdobyli się na szczerość opisując swoje problemy, jak się okazuje, poważne, a niestety często niezauważane bądź lekceważone przez rodziców czy szkołę.
Po omówieniu ankiet z uczniami postanowiłam im pomóc poprzez zorganizowanie sesji
psychologicznej pod hasłem „ Jak radzić sobie w trudnych sytuacjach życiowych „.
W przygotowania do niej chętnie zaangażowali się uczniowie. Ustaliliśmy wspólnie dziedziny, którymi są zainteresowani.
Dziedziny te to :
DOM
atmosfera kontakty z osobami możliwość pozostania prawo do swobodnego
bliskimi (płaszczyz- sobą,rozwijanie swoich wyrażania swoich
na porozumienia, zainteresowań, odpowie- poglądów
wzajemne zaufanie) dzialność za siebie
SZKOÅ?A
jako miejsce, w którym zdobywamy wzajemne relacje rola wychowawcy
wiedzę i kształtujemy własną z nauczycielami
osobowość
GRUPA RÓWIEŚNICZA
czy potrafię się w niej odnaleźć dlaczego tak łatwo ulegam wpływom otoczenia
Do każdej z powyższych dziedzin uczniowie opracowali krótkie referaty biorąc pod uwagę wyniki przeprowadzonych wcześniej ankiet. Referaty zostały przedstawione na początku sesji. Każdy z nich składał się z dwóch części. Pierwsza zawierała analizę sytuacji domowej, sposobu spędzania czasu w szkole i kontaktów z rówieśnikami. Druga natomiast stanowiła opis oczekiwań i wyobrażeń dotyczących roli rodziny, szkoły i przyjaciół w życiu młodego człowieka. Bez trudu można było zauważyć, jak bardzo te wyobrażenia czy też marzenia o normalnym, dającym poczucie bezpieczeństwa domu, spokojnej szkole, przyjaźni i zrozumieniu przez rówieśników różnią się od tego z czym spotykają się na co dzień. W ramach sesji zorganizowałam tez spotkanie z psychologiem, który wcześniej zapoznał się z wynikami ankiet. Celem spotkania było przede wszystkim omówienie problemów uczniów, ustosunkowanie się do nich, analiza indywidualnych przypadków oraz próba wskazania pewnych rozwiązań. Po części wprowadzającej uczniowie mieli możliwość indywidualnej rozmowy z psychologiem na temat swych problemów a nawet umówienia się na kolejne spotkania.
Następnym punktem programu była analiza konkretnych sytuacji przeprowadzona przez grupę uczniów, nauczycieli i rodziców. W tym celu wybrane osoby przedstawiły scenki – sytuacje ukazujące konflikty w rodzinie, szkole i grupie rówieśniczej. po obejrzeniu scenek swój punkt widzenia prezentowali przedstawiciele różnych pokoleń. Tę część sesji zakończyła dyskusja. Wybrani uczniowie podsumowali dyskusję i wyciągnęli wnioski. Spotkanie pozwoliło nie tylko uczniom, ale rodzicom i wychowawcom inaczej spojrzeć na sprawy i problemy nurtujące młodzież. Mimo, że poglądy uczniów i ich sposób interpretowania poszczególnych problemów różniły się znacznie od opinii dorosłych, próbowano znaleźć wspólne wyjście z konkretnych sytuacji. Zastanawiano się, jak unikać konfliktów, co powinno stanowić płaszczyznę porozumienia w codziennych relacjach dziecko – rodzic, uczeń – nauczyciel.
Sesja spotkała się z przychylnym przyjęciem przez młodzież i dorosłych.
W czasach, gdy powszechnie mówi się o tym, że młodzi ludzie mają coraz więcej problemów, z którymi nie potrafią się uporać, że szukają ucieczki od codzienności zamykając się w sobie, w świecie własnych iluzji tracąc przy tym kontakt z rzeczywistością, uważam, że organizowanie tego typu spotkań jest bardzo młodzieży potrzebne. Niezwykle trudno jest bowiem żyć na granicy dwóch światów – beztroskiego dzieciństwa i poważnego świata ludzi dorosłych bez wsparcia tych ostatnich.
Gorąco więc zachęcam wychowawców i nauczycieli do przeprowadzenia podobnych sesji. Z pewnością nie są one panaceum, nie rozwiążą wszystkich problemów, nie rozwieją wątpliwości i pozostawią wiele otwartych kwestii. Mogą być jednak dla wielu uczniów wskazówką, a dla niektórych nawet przysłowiowym światełkiem w tunelu, które pomoże odnaleźć się w skomplikowanej rzeczywistości.
Propozycje pytań do ankiety przygotowującej do sesji
Pytania dotyczÄ… trzech wybranych dziedzin :
1. domu
2. szkoły
3. rówieśników
dom / rodzice
1.Jak oceniasz atmosferÄ™ panujÄ…cÄ… w domu?
2.Jakie relacje istnieją między tobą a poszczególnymi członkami twojej rodziny?
3.Co stanowi główne źródło konfliktów w twojej rodzinie ?
4.Na ile dom rodzinny stanowi dla ciebie oparcie ?
5.Gdzie i dlaczego szukasz autorytetów ?
szkoła
1.Czy istotnie przygotowuje cię do życia – czy zdobywasz w niej potrzebne do dalszego rozwoju wiadomości i umiejętności ?
2.Na jakiego typu problemy napotykasz w szkole ?
3.Gdzie twoim zdaniem tkwi źródło powyższych problemów ?
4.Podaj propozycje rozwiązania problemów szkolnych.
rówieśnicy
1.Wśród jakiej grupy młodzieży szukasz najchętniej towarzystwa ? Uzasadnij swój wybór.
2.Czy jesteś akceptowany / akceptowana przez grupę rówieśniczą ?
3.Czy doświadczyłeś / doświadczyłaś przemocy ze strony rówieśników ?
Propozycja programu sesji
I Rozpoczęcie sesji
1.Referaty uczniów wprowadzające w tematykę problemów młodzieży 30 minut
II Część oficjalna
1.Spotkanie z psychologiem : prelekcja – analiza przeprowadzonych wcześniej ankiet, wskazówki na przyszłość 60 minut
2.Dyskusja, pytania 30 minut
Przerwa 15 minut
III Problemy młodzieży widziane z perspektywy wychowawcy, nauczycieli, rodziców i uczniów
1. Obejrzenie trzech scenek sytuacyjnych ukazujących problemy w domu, szkole i grupie rówieśniczej 15 minut
2.Dyskusja 30minut
3.Podsumowanie dyskusji, wnioski 10minut
IV Zakończenie sesji
1.Indywidualne rozmowy z psychologiem
mgr Marta Serwin-Niziołek
germanista VII LO
M_Szczygiel - 2007-02-05 19:58:28